İletişim Formu
Av. Ali Alper Can
Sayfa İçindekiler

Dijital dönüşümün sağlık sektöründeki en belirgin yansıması olan Tele-Tıp (Uzaktan Sağlık Hizmetleri); hastalar ile hekimleri coğrafi sınırlamalardan bağımsız bir şekilde dijital platformlar üzerinden bir araya getirmektedir. Ancak hastanın fiziksel olarak muayene edilememesi, semptomların yalnızca kamera veya yazılı veriler (tahlil sonuçları) üzerinden değerlendirilmesi, hekimleri Yanlış Teşhis (Misdiagnosis) ve Tıbbi Malpraktis riskleriyle yüz yüze bırakmaktadır.

Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan "Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunumu Hakkında Yönetmelik", bu hizmetlerin sınırlarını çizmiş olsa da; bir uzaktan muayene esnasında hekimin "özen yükümlülüğünün" nerede başlayıp nerede bittiği, klasik klinik muayenelere kıyasla oldukça gri bir hukuki alandır. Bu makalede, Tele-Tıp uygulamalarında hekimin hukuki ve cezai sorumluluğu incelenmiştir.

Tele-Tıp (Uzaktan Sağlık Hizmetleri) Kavramı ve Mevzuat Altyapısı

Tele-Tıp uygulamaları, T.C. Sağlık Bakanlığı'ndan yetki belgesi almış sağlık tesisleri (Hastaneler, Tıp Merkezleri) ve bu tesislerin bünyesinde geliştirilen Bakanlık onaylı "Uzaktan Sağlık Bilgi Sistemleri (USBS)" altyapısı üzerinden yürütülmek zorundadır. WhatsApp, FaceTime veya standart Zoom görüşmeleri üzerinden yapılan resmi muayeneler ve reçete yazımları mevzuata aykırıdır ve hekimi doğrudan disiplin ve hukuki yaptırımlarla karşı karşıya bırakır.

Uzaktan Teşhis ve Reçete Yazımında Hekimin Hukuki Sınırları

Bir hekimin tele-muayene esnasındaki sorumluluğu, hastayı fiziki olarak muayene ediyormuşçasına tıp biliminin gerektirdiği standartları (Lege Artis) yerine getirmesidir. Ancak fiziksel temasın (palpasyon, oskültasyon) imkansızlığı hekime bazı kısıtlamalar getirir:

  • Yönlendirme Yükümlülüğü: Hekim, hastanın anlattığı semptomların veya kamera görüntüsünün kesin bir teşhis koymak için yetersiz olduğuna kanaat getirirse, hastaya reçete yazmak yerine derhal en yakın sağlık kuruluşuna fiziki muayene için başvurmasını tavsiye etmek zorundadır. Bu tavsiyenin (uyarının) sisteme kayıt edilmesi hukuki koruma sağlar.
  • Acil Durumlar: Tele-tıp sistemi, acil tıbbi müdahale gerektiren durumlar (Örn: Kalp krizi belirtileri, ağır travma) için kullanılamaz. Hekim böyle bir durum tespit ettiğinde 112 Acil çağrı merkezini yönlendirmeli veya hastayı uyarmalıdır.

Tele-Sağlık Platformlarında Yanlış Teşhis ve Tıbbi Malpraktis Davaları

Kusur Oranları ve Bilirkişi İncelemesi

  • Tele-Tıp kapsamında yapılan yanlış bir teşhis veya reçete edilen yanlış ilaç neticesinde hasta zarar görürse, Asliye Hukuk veya Tüketici Mahkemelerinde maddi ve manevi tazminat davası ikame edilir.
  • Yargılamada Adli Tıp Kurumu (ATK); hekimin uzaktan muayene şartları altında bu teşhisi koymasının tıbbi standartlara uygun olup olmadığını, yetersiz veri (tahlil/fiziki bulgu eksikliği) varken teşhiste ısrar edip etmediğini (özen yükümlülüğünün ihlali) denetler. Hasta, hekime eksik veya yanıltıcı bilgi vermişse (müterafik kusur), hekimin tazminat sorumluluğundan indirim yapılır.

Dijital Aydınlatılmış Onam ve KVKK Sorumluluğu

Klasik tıbbi müdahalelerde aranan "Aydınlatılmış Onam" şartı, Tele-Tıp için de aynen geçerlidir. Ancak onamın fiziki imza yerine, uygulamanın arayüzü üzerinden elektronik ortamda, log kayıtları ve zaman damgası tutularak (dijital onay) alınması gerekmektedir. Uzaktan muayenenin sınırları ve riskleri hastaya açıkça bildirilmelidir.

Ayrıca, hekim ve sağlık kuruluşu, hastanın gönderdiği fotoğraflar, kan tahlilleri ve video kayıtları gibi "Özel Nitelikli Kişisel Verileri" uçtan uca şifrelemeli (End-to-End Encryption) sistemlerle korumak ve 6698 sayılı KVKK hükümlerine tam uyum sağlamakla mükelleftir. Görüntülü görüşme kayıtlarının sızması, çok ağır idari para cezalarına yol açar.

YASAL UYARI VE BİLGİLENDİRME: Bu makale genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, somut bir hukuki mütalaa veya avukatlık tavsiyesi niteliği taşımamaktadır. Tele-sağlık hizmetleri mevzuatı oldukça yeni ve yoruma açık olduğundan, malpraktis iddiaları ve KVKK uyum süreçleri uzman bir Bilişim ve Sağlık avukatı tarafından münhasıran yönetilmelidir.

Av. Ali Alper Can

Kurucu Avukat | Ankara Barosu (Sicil: 22266)

16 yıllık mesleki tecrübesiyle Ceza Hukuku, Bilişim Suçları, Ticaret ve Aile Hukuku uyuşmazlıklarında stratejik müşavirlik sunan kurucu avukattır. Dava süreçlerinde "Önleyici Hukuk" ve teknik delil analizi prensiplerini merkeze alarak müvekkillerine şeffaf, güvenilir ve sonuç odaklı hukuki koruma sağlar.

Sıkça Sorulan Sorular

▶ İnternet veya video görüşme üzerinden (Tele-Tıp) yapılan yanlış teşhis ve tedavilerde doktora tazminat davası açılabilir mi?

Evet, açılabilir. Uzaktan sağlık hizmeti (Tele-Tıp) sunan hekimlerin de hastaya karşı özen ve aydınlatma yükümlülüğü aynen devam etmektedir. Yüz yüze muayene edilmemesinden kaynaklanan eksik teşhis, yanlış reçete yazımı veya acil durumların atlanması hallerinde hekimin tıbbi malpraktis (hizmet kusuru) sorumluluğu doğar ve tazminat davası açılabilir.