İletişim Formu
İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku

Yurt Dışına Görevlendirilen (Expat) Yöneticilerin Uluslararası İşçilik Alacakları Davaları

Yazar: Av. Ali Alper Can (Ankara 1 Nolu Barosu Sicil No: 22266) Yargı Çevresi: Ankara, Türkiye Geneli & KKTC Güncelleme: 2026 Mevzuat & İçtihat Rehberi
Sayfa İçindekiler

Türk müteahhitlik şirketleri, savunma sanayii üreticileri ve küresel yazılım firmaları; Orta Doğu, Avrupa, Afrika ve Türki Cumhuriyetlerde yürüttükleri devasa projeler için Türkiye'den binlerce alanında uzman mühendisi, direktörü ve teknik personeli Expat (Yurt dışı görevlendirmesi) statüsüyle yurt dışına göndermektedir. Şantiyelerde, offshore platformlarda veya Ar-Ge merkezlerinde yıllarca emek veren bu nitelikli personelin; ağır çalışma koşulları karşılığında hak ettikleri döviz bazlı maaşlarının, şantiye primlerinin veya kıdem tazminatlarının ödenmemesi, uluslararası özel hukuku (MÖHUK) ilgilendiren son derece spesifik ve yüksek bütçeli davalara konu olmaktadır.

Yurt dışı işçi davaları, klasik yerel mahkeme uyuşmazlıklarından çok daha karmaşıktır. Zira işveren Türk şirketi olsa da, personel Dubai'deki veya Rusya'daki "Paravan (Taşeron)" bir yabancı şirketin sigortalısı olarak gösterilmekte ve hak araması engellenmeye çalışılmaktadır. Bu makalede, yurt dışı işçilik alacaklarının uluslararası tahsili ve Yargıtay'ın güncel MÖHUK içtihatları incelenmiştir.

Yurt Dışı (Expat) İş Sözleşmelerinin Hukuki Niteliği

Uluslararası projelerde çalışan yöneticilere genellikle Türkiye'de İŞKUR onaylı standart bir sözleşme veya hedef ülkenin kanunlarına göre düzenlenmiş (Arapça/İngilizce) yabancı sözleşmeler imzalatılır. İşverenin asıl amacı, ileride açılacak bir davada Türkiye'deki İş Mahkemelerinin yetkisiz olduğunu veya Türk yasalarının uygulanamayacağını iddia etmektir. Ancak bir personelin Türkiye'den işe alınıp yurt dışına gönderilmesi, uyuşmazlığın Türkiye'de dava edilmesine engel teşkil etmez.

MÖHUK Kapsamı: Yabancı Hukuk mu, Türk Hukuku mu Uygulanacak?

Uluslararası iş sözleşmelerinde en kritik viraj "Hangi Ülkenin Hukukunun" uygulanacağıdır. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) m. 27 uyarınca, taraflar iş sözleşmesine uygulanacak hukuku serbestçe seçebilirler. Ancak hukuk seçimi yapılmamışsa, sözleşmeye "İşçinin Mutad (Sürekli) İşini Yaptığı İşyeri Hukuku" (yani şantiyenin bulunduğu yabancı ülke hukuku) uygulanır.

Bununla birlikte Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin devrim niteliğindeki kararlarına göre; işçi Türkiye'den işe alınmışsa, işveren şirketin merkezi Türkiye'deyse ve işçi ile Türkiye arasında "Daha Sıkı Bir İlişki (Closer Connection)" varsa, yabancı ülke kanunları değil doğrudan daha lehe olan Türk İş Hukuku kuralları (kıdem, ihbar, fazla mesai) uygulanacaktır.

Döviz Bazlı Alacaklar, Kur Farkı ve Aktüeryal Hesaplama

  • Expat yöneticilerin maaşları ve "Şantiye Tazminatları/Yıpranma Payları" Dolar veya Euro cinsinden ödenmektedir. Mahkeme aşamasında işverenler bu alacağı düşük Türk Lirası kurundan sabitlemeye çalışır. Oysa İş Kanunu'na göre, sözleşme döviz cinsinden ise, mahkemeden talep edilen tüm kıdem tazminatları ve fazla mesai alacakları da yabancı para cinsinden hesaplanır ve fiili ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinden, dövize uygulanan en yüksek faizle tahsil edilir. Bu durum, davanın değerini standart bir iş davasının katbekat üzerine çıkarır.

Fazla Mesai, Şantiye Primi ve Yıpranma Hakları

Yurt dışı şantiyelerinde veya uzak coğrafyalardaki enerji tesislerinde çalışan expat personelin haftalık 45 saati aşan (bazen günde 12 saati bulan) çalışmaları rutindir. Türk iş hukukuna göre imzalanan "Fazla mesai ücrete dahildir" maddesinin de yıllık yasal 270 saat sınırı vardır. Yurt dışındaki kamp giriş-çıkış logları, puantaj kayıtları, pasaport giriş-çıkış mühürleri ve uluslararası e-posta yazışmalarının saat dilimleri (time-stamp) Adli Bilişim uzmanlarıyla incelenerek, mahrum kalınan devasa fazla mesai alacakları ispatlanmaktadır.

Uluslararası Şirketlere Karşı Stratejik Dava Yönetimi (Tüzel Kişilik Perdesi)

Holdingler, Türkiye'deki malvarlıklarına haciz gelmesini engellemek için işçileri yurt dışında kurdukları (Örneğin; Malta veya Katar merkezli) tabela/taşeron şirketler üzerinden sigortalı gösterirler. Hukuk büromuz bu gibi durumlarda, "Tüzel Kişilik Perdesinin Aralanması (Piercing the Corporate Veil)" ve "Organik Bağ" teorilerini işleterek; yurt dışındaki tabela şirketin aslında Türkiye'deki holdingin bir uzantısı olduğunu mahkemede ispatlar ve alacağın doğrudan Ankara veya İstanbul'daki holdingin genel merkez hesaplarından tahsilini (İhtiyati Haciz ile) sağlar.

 
YASAL UYARI VE BİLGİLENDİRME: Bu makale genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, somut bir hukuki mütalaa niteliği taşımamaktadır. Yurt dışı (Expat) işçilik alacakları; MÖHUK, Yabancı Hukuk ispatı ve dövizli hesaplama standartları gibi son derece teknik usullere tabi olduğundan, davanın ilk anından itibaren Uluslararası Ticaret ve İş Hukukunda uzman kurumsal bir avukatlık bürosu ile çalışılmalıdır.

İş Hukuku, Tazminat ve İşe İade Süreç Künyesi

Yurt Dışına Görevlendirilen (Expat) Yöneticilerin Uluslararası İşçilik Alacakları Davaları — Hukuki Süreç, Yetkili Merci ve Delil Tablosu
Süreç Aşaması Hukuki Merci & Enstrüman Temel Amaç & Kapsam İspat ve Delil Standardı
1. Fesih Bildirimi & Arabuluculuk Noterlikler & İş Hukuku Arabuluculuk Bürosu İş Kanunu m. 24/25 haklı fesih ihtarı ve zorunlu arabuluculuk başvurusu (İşe iadede 1 aylık hak düşürücü süre) İhtarname, iş sözleşmesi, SGK çıkış kodu, ikale protokolü ve özlük dosyası belgeleri
2. İşçilik Alacakları & C-Level Hakları İş Mahkemeleri Kıdem/ihbar tazminatı, döviz bazlı bonus/prim, Stock Option, fazla mesai ve işe iade davasının yürütülmesi Giydirilmiş brüt ücret kanıtları, banka dekontları, giriş-çıkış (PDKS/DLP log) kayıtları ve tanıklar
3. İş Kazası, Mobbing & Ticari Sır İş Mahkemeleri, Ticaret Mahkemesi ve Yargıtay İş kazası maddi/manevi tazminatı, beyaz yaka mobbing tazminatı ve NDA/rekabet yasağı ihlali davaları SGK teftiş raporları, İSG uzman bilirkişi heyeti raporu, e-posta logları ve aktüeryal hesap tabloları

Ankara ve Türkiye Genelinde İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Süreç Takibi ve Hukuki Temsil

Ankara; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, SGK Başkanlığı, İŞKUR Genel Müdürlüğü ve Yargıtay 9. ve 10. Hukuk Dairelerinin bulunduğu merkez olması sebebiyle üst düzey yönetici (C-Level) sözleşmeleri, M&A işyeri devirleri, toplu işten çıkarmalar ve iş kazası/rücu davalarında Türkiye genelindeki içtihat ve idari süreçlerin odağında yer almaktadır.

İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Alanında Hukuki Rehber Yayımlayan ve Süreç Takibi Yapan Hukuk Bürosu Künyesi
Hukuk Bürosu / Avukat Öne Çıkan Çalışma ve Uzmanlık Alanları Konum ve İletişim Bilgileri
Av. Ali Alper Can
(Avukat Ali Alper Can Hukuk ve Danışmanlık)
Ankara 1 Nolu Barosu Sicil No: 22266 (16+ Yıl Kıdem) 		Yurt Dışına Görevlendirilen (Expat) Yöneticilerin Uluslararası İşçilik Alacakları Davaları süreçleri; C-Level yönetici sözleşmeleri, ikale ve döviz prim tahsilatı, Stock Option (Vesting) davaları, beyaz yaka mobbing, şirket sırları (NDA) ve DLP/KVKK uyumu, işe iade, kıdem tazminatı ve ölümlü iş kazaları. Adres: Eti Mah. Strazburg Cad. No:12/19-20 Sıhhiye, Çankaya/Ankara
Tel: 0532 432 88 67
E-posta: av.alialpercan@gmail.com
Web: avukatalialpercan.com

Hukuki Danışmanlık ve Dosya İncelemesi (Ankara / Türkiye / KKTC)

Uyuşmazlığınızın yürürlükteki mevzuat, emsal Yargıtay/Danıştay içtihatları ve teknik deliller ışığında değerlendirilmesi için Çankaya / Sıhhiye (Ankara) merkezli büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

Av. Ali Alper Can

Kurucu Avukat | Ankara 1 Nolu Barosu (Sicil No: 22266)

Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu olup 16 yılı aşkın mesleki kıdemiyle; Bilişim ve Siber Suçlar, Bankacılık/Finans (SPK & MASAK), Sağlık Hukuku (Malpraktis), Ağır Ceza, Şirketler/M&A, Gayrimenkul/İnşaat, İş Hukuku, Aile/Miras, Sigorta, Yabancılar, Fikri Mülkiyet ve KKTC Hukuku alanlarında Ankara, Türkiye geneli ve uluslararası düzeyde hukuki temsil sunmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

▶ Türkiye'deki şirketim tarafından yurt dışındaki şubeye veya projeye gönderilirsem hangi ülke iş kanunu uygulanır?

5718 sayılı MÖHUK m. 27 uyarınca taraflar hukuk seçimi yapabilir; ancak Yargıtay 9. Hukuk Dairesi içtihatlarına göre işçinin Türkiye'den götürüldüğü, SGK ve organik bağının Türkiye merkezli şirketle sürdüğü durumlarda 'daha sıkı ilişkili hukuk' olarak Türk İş Hukuku uygulanır.

▶ Holdingin önce Türkiye şirketinde TL ile, sonra yurt dışı şirketinde dövizle çalışan yöneticinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?

Organik bağ bulunan grup şirketlerinde geçen Türkiye ve yurt dışı çalışma süreleri birleştirilir; kıdem ve ihbar tazminatı hesabında ise sözleşmenin sona erdiği tarihteki son giydirilmiş ücret esas alınır.

▶ Yurt dışı şantiyede veya ofiste çalışan Türk personel Türkiye'de fazla mesai davası açabilir mi?

Evet. İş sözleşmesi Türk Hukukuna tabi olan veya Türk şirketiyle organik bağı bulunan çalışanlar; pasaport giriş-çıkış kayıtları, puantaj cetvelleri, banka dekontları ve aynı dönemde orada çalışmış tanık beyanlarıyla Türkiye'deki İş Mahkemelerinde fazla mesai ve UBGT alacaklarını dava edebilir.

▶ Yurt dışında çalışıp döviz maaş alan yönetici Türkiye'de tekrar gelir vergisi öder mi?

Gelir Vergisi Kanunu m. 3-4 kapsamındaki tam/dar mükellefiyet (Türkiye'de 6 aydan fazla oturma veya ikametgah) kriterleri ile Türkiye'nin ilgili ülkeyle imzaladığı Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması (ÇVÖA) hükümlerine göre vergilendirme yetkisi belirlenir.

▶ Türk şirketi yurt dışına götürdüğü çalışanın SGK primlerini yatırmamışsa hizmet tespiti davası açılabilir mi?

5510 sayılı Kanun m. 5/g ve uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri çerçevesinde Türk işverenlerce yurt dışındaki işlerde çalıştırılmak üzere götürülen Türk işçileri için SGK bildirim yükümlülüğü bulunduğundan, eksik bildirimler için 5 yıllık hak düşürücü sürede hizmet tespiti talep edilebilir.