Mobil Bankacılık Dolandırıcılığı: Habersiz Çekilen Kredilerin İptali ve Bankanın Sorumluluğu

İnternet ve mobil bankacılık kanalları üzerinden gerçekleştirilen siber saldırılar sonucunda, vatandaşların hesaplarındaki mevduatların boşaltılması ve adlarına habersiz yüksek limitli krediler / ek hesaplar (KMH) açılarak üçüncü kişilere transfer edilmesi günümüzün en yakıcı finansal mağduriyetidir. Avukat Ali Alper Can Hukuk ve Danışmanlık olarak; bankacılık hukuku, bilişim suçları ve siber olay müdahale süreçlerindeki 16 yıllık tecrübemizle mağdurların haksız borç yükünden kurtulması için hukuki mücadele yürütmekteyiz.

Dolandırıcılık olayı sonrasında bankaya başvuran mağdurlar genellikle "Şifrenizi siz paylaşmışsınız, SMS onayı sizin telefonunuzdan verilmiş, sorumluluk kabul etmiyoruz ve krediyi ödeyeceksiniz" yanıtıyla karşılaşmaktadır. Oysa Türk Borçlar Kanunu ve Yargıtay’ın yerleşik içtihatları, bankaların bu standart savunmasını hukuken geçersiz kılmaktadır.

Mobil Bankacılık Hesapları Nasıl Ele Geçiriliyor?

Siber suç örgütleri; "Faizsiz Kredi", "Aidat İadesi", "TOKİ / E-Devlet Başvurusu" gibi sponsorlu reklamlarla (Phishing / Oltalama) veya telefona yüklenen zararlı yazılımlarla (RAT / Uzaktan Erişim Trojanları) vatandaşların mobil bankacılık arayüzlerine sızmaktadır.

Saldırganlar çoğu zaman gece yarısı saatlerinde, mağdurun bankacılık profiline hiç uymayan şekilde dakikalar içinde; kredi kartından nakit avans çekmekte, esnek hesap limitini sonuna kadar kullanmakta, anında onaylı ihtiyaç kredisi tanımlamakta ve toplanan tüm parayı daha önce hiç işlem yapılmamış yabancı IBAN adreslerine (FAST/EFT yoluyla) aktarmaktadır.

Yargıtay Kararları Işığında Bankanın "Ağır ve Kusursuz Sorumluluğu"

Bir güven kurumu olan bankalar, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (Md. 115) uyarınca, hafif kusurlarından dahi sorumludur ve bu sorumluluklarını sözleşme şartlarıyla müşteriye yıkamazlar.

Hukuki Çıkarım: Müşterinin sahte bir linke tıklamış olması, bankanın "Fraud (Dolandırıcılık Önleme) Sistemlerinin" neden çalışmadığı ve olağandışı işlemi neden durdurmadığı gerçeğini ortadan kaldırmaz.

Habersiz Çekilen Kredi Taksitlerini "İhtiyati Tedbir" İle Durdurma

Adına habersiz 500.000 TL veya 1.000.000 TL kredi çekilen bir vatandaşın en büyük korkusu, kullanmadığı bu kredinin taksitleri yüzünden maaşına ve evine haciz gelmesi ya da Merkez Bankası kredi sicilinin (Findeks) bozulmasıdır.

• İhtiyati Tedbir Talebi: Açılacak dava dilekçesinde mahkemeden öncelikle "İhtiyati Tedbir" kararı talep edilir.
• Tahsilatın ve İcranın Durdurulması: Mahkemece verilecek ihtiyati tedbir kararı sayesinde; dava sonuçlanıncaya kadar haksız çekilen kredi taksitlerinin tahsili durdurulur, bankanın icra takibi başlatması ve müşteriyi "kara listeye (kredi takip kaydına)" bildirmesi önlenir.

Menfi Tespit (Borçsuzluğun Tespiti) ve Mevduat İadesi Davası

Mobil bankacılık dolandırıcılığında mağdurun durumuna göre iki temel dava/talep bir arada yürütülür:

• Menfi Tespit Davası: Dolandırıcılar tarafından çekilen ihtiyaç kredisi, ek hesap (KMH) ve kredi kartı nakit avanslarından dolayı bankaya borçlu olunmadığının mahkeme kararıyla tespit edilmesi ve kredinin iptalidir.
• Mevduat İadesi (Alacak/Tazminat) Davası: Eğer saldırganlar sadece kredi çekmekle kalmayıp, vadesiz hesabınızdaki kendi birikiminizi (mevduatınızı) de çalmışsa, bu tutarın olay tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte bankadan tahsili talep edilir.

Hesabı Boşaltılan Vatandaşlar İlk Olarak Ne Yapmalı?

Siber saldırı sonrasında hem ceza soruşturmasında hem de Tüketici / Ticaret Mahkemesinde açılacak davada elinizi güçlendirmek için şu adımları hemen uygulayın:

• Banka Çağrı Merkezini Arayıp İtiraz Kaydı Açın: İşlemlerin bilgisi ve rızası dışında yapıldığını belirterek tüm kartlarınızı, dijital kanallarınızı kapattırın ve harcama/işlem itirazında bulunun.
• Telefonunuzu Sıfırlamayın (Format Atmayın): Cihazınıza bulaşan zararlı yazılımın (APK/Trojan) veya gelen oltalama SMS’inin adli bilişim incelemesinde tespit edilebilmesi için telefonunuzu fabrika ayarlarına döndürmeyin.
• IP ve Cihaz Loglarını Talep Edin: Bankadan, olay anında hesabınıza hangi IP adresinden, hangi cihaz modelinden (MAC/Cihaz ID) girildiğini gösteren teknik erişim loglarının incelenmesini ve muhafaza edilmesini yazılı olarak talep edin.