- Anasayfa
- Yayınlar
- Fikri ve Sınai Mülkiyet Hukuku
- E-Ticaret Pazaryerlerinde Taklit Ürün Satışı ve ...
Dijital pazar yerlerinin (Trendyol, Amazon, Hepsiburada vb.) perakende sektörünü domine etmesi, fikri mülkiyet ihlallerinin de doğrudan bu platformlara taşınmasına neden olmuştur. Tescilli bir markaya yatırım yapan, AR-GE ve pazarlama bütçeleriyle ürününü üst sıralara taşıyan şirketlerin en büyük krizi; merdiven altı satıcıların orijinal ürün görseli ve marka adıyla "Taklit (Korsan)" ürünler satarak markanın cirosunu ve itibarını gasp etmesidir.
Av. Ali Alper Can, e-ticaret ekosisteminde faaliyet gösteren kurumsal müvekkillerimizin sınai mülkiyet haklarını 6769 sayılı SMK ve 6102 sayılı TTK (Haksız Rekabet) hükümleri çerçevesinde korumaktadır. Pazaryeri ihlallerinde günlerce mahkeme kararını beklemek ticari intihardır; bu nedenle stratejimiz, ihlalci satıcıların linklerini saatler içerisinde "İhtiyati Tedbir ve İhtar" mekanizmalarıyla kalıcı olarak düşürmektir.
Bir e-ticaret platformunda mağaza açan üçüncü kişilerin, TÜRKPATENT nezdinde adınıza tescilli olan bir markanın ismini ilan başlığında, ürün açıklamasında veya anahtar kelimelerde (tag) yetkisiz olarak kullanması, SMK m. 29 uyarınca açık bir Marka Hakkına Tecavüz eylemidir. Ayrıca, orijinal ürünün görsellerinin izinsiz kopyalanarak kullanılması da 5846 sayılı FSEK kapsamında telif hakkı ihlali doğurur.
E-ticaret sitelerinin algoritmasında yer alan "Buybox" özelliği, aynı ürünü satan firmalar arasında en uygun fiyatı veya en iyi puanı vereni ana satıcı olarak vitrine çıkarır. Kötü niyetli taklitçiler, sizin orijinal ürün ilanınızın altına (barkod eşleştirerek) girer ve sahte/kalitesiz ürünlerini 1 TL daha ucuza fiyatlandırarak Buybox'ı ele geçirir. Bu durum iki yıkıcı sonuç doğurur:
E-Ticaret platformları, 5651 sayılı Kanun ve Elektronik Ticaret mevzuatı uyarınca "Yer Sağlayıcı" statüsündedir. Doğrudan platformu dava etmeden önce, hukuki sürecin ilk adımı Uyar ve Kaldır (Notice and Take-Down) mekanizmasının noter kanalıyla veya platformların kurumsal IP/Marka Koruma portalları (Amazon Brand Registry vb.) üzerinden teknik delillerle işletilmesidir. Usulüne uygun, SMK maddeleriyle desteklenmiş yasal ihtarnameler neticesinde, platformlar ihlalci satıcının ilanını yayından kaldırmakla (linki düşürmekle) yükümlüdür.
İhlalci satıcının yeni hesaplar açarak eylemine devam etmesi veya platformun ihtara rağmen linki düşürmemesi halinde; Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemelerinden derhal İhtiyati Tedbir Kararı talep edilir. Mahkeme kararıyla e-ticaret sitelerine resmi müzekkere yazılarak satışların durdurulması, şüphelinin stoklarındaki taklit mallara el konulması ve şüphelinin platformdaki hakedişlerine (içerideki parasına) bloke konulması sağlanır.
Marka ihlali durdurulduktan sonra, taklitçinin elde ettiği yasadışı servetin geri alınması için tazminat davası ikame edilir. E-ticaret platformundan celp edilecek resmi satış dökümleri (log kayıtları) üzerinden, taklitçinin elde ettiği tüm kâr hesaplanarak Yoksun Kalınan Kâr olarak talep edilir. Ek olarak, kalitesiz ürünler nedeniyle ilana yapılan kötü yorumların markaya verdiği zararın telafisi için ağır İtibar Tazminatı talep edilmektedir.
16 yıllık mesleki tecrübesiyle Ceza Hukuku, Bilişim Suçları, Ticaret ve Aile Hukuku uyuşmazlıklarında stratejik müşavirlik sunan kurucu avukattır. Dava süreçlerinde "Önleyici Hukuk" ve teknik delil analizi prensiplerini merkeze alarak müvekkillerine şeffaf, güvenilir ve sonuç odaklı hukuki koruma sağlar.
Pazaryerleri üzerinden yapılan taklit ürün satışlarında, platform sağlayıcılarına 'Uyar-Kaldır' mekanizması işletilerek marka tescil belgeleri sunulur ve ilgili ilanların derhal yayından kaldırılması (erişimin engellenmesi) sağlanır. Buna uymayan platformlara ve satıcılara karşı haksız rekabet ve marka hakkına tecavüzden kaynaklı tazminat davaları ikame edilir.